اسفندیار

متنی که میخوانید چند صفحه اول داستان “اسفندیار” است…

  Drawing: Ola

…
دوباره بطری را به دهانش چسباند و اینبار همه محتویات بطری را تا ته سر کشید. به خاطر مصرف بالایی که داشت، چیزی نمانده بود که تمام سلول های مغزش را از دست بدهد.
اسفندیار جوان قد بلند و سبزه ای بود که سی سال سن داشت ولی به خاطر قیافه لاغر و بدن ضعیفش، بچه تر به نظر میرسید. سالها بود که در اداره پست کار میکرد و با شغل نه چندان سخت و درآمد مختصری که داشت زندگی را سر میکرد. او بیشتر درآمدش را صرف خرید مشروب میکرد و تلاش میکرد تمام اوقات بی کاری اش را در اتاق قدیمی و زوار در رفته اش، با مستی و فراموشی بگذراند.
سالها قبل، از روزی که خانه اش را ترک کرده بود، تصمیم گرفت باقی عمرش را به تنهایی در یک آپارتمان قدیمی و ارزان قیمت در محله پایین شهر سر کند. خانه ای فقیرانه با در و دیوار کثیف و نور کم.
عصرها بعد از غروب آفتاب خانه ی اسفندیار بیشتر شبیه قبر های قدیمی میشد. او عادت نداشت چراغهای زیادی در خانه اش روشن کند. شبها در همان گوشه اتاقش که رادیو بود، یک چراغ کم نور روشن میکرد و بعد از خوردن چند استکان، به سراغ رادیو میرفت و به امید شنیدن یک موسیقی خوب، تمام وقتش را صرف عوض کردن موج رادیو میکرد.
گاهی اوقات هم یکی از آن مجله های رنگی میخرید و خودش را با دیدن تصاویر مجله سرگرم میکرد. روزهای تعطیل آخر هفته را هم گاهی به نمایشخانه شهر میرفت و بیشتر، نمایش افسانه های جن و پری و داستانهای عاشقانه نگاه میکرد.
شهری که اسفندیار در آن زندگی میکرد نزدیک به دریا بود و تابستان و زمستان، بیشتر وقتها هوا ابری بود، طوری که کمتر زمانی بود که میشد نور خورشید را دید و هوا همیشه نم داشت.
شاید بزرگترین مشکل اسفندیار در زندگی، اوضاع بد مالی و درآمد کم بود. علاوه بر اینکه حقوقی که از اداره پست دریافت میکرد بسیار ناچیز بود، مقدار زیادی از آن را هم برای مستی خرج میکرد. همین باعث میشد بیشتر اوقات از مشکلاتی مثل گرسنگی، بیماری و سرما رنج ببرد. او زندگی به ظاهر فلاکت بار و خسته کننده ای داشت و همه او را یک انسان بیچاره و دائم الخمر میدانستند، ولی خود اسفندیار طور دیگری فکر میکرد…
او خوب یاد گرفته بود که تنها راه یک زندگی بی دردسر و آرام، فاصله گرفتن از انسانهای دیگر و پناه بردن به تنهاییست. خصوصا به خاطر نوعی سادگی و حماقت که همیشه در رفتارش دیده میشد، ترجیح میداد کمترین ارتباط را با دنیای اطراف خودش داشته باشد. رفتار احمقانه او باعث شده بود رابطه اش با بسیاری از آدمها قطع شود، حتی کسانی سالها قبل او را تولید کرده بودند.
هیچ کس نمیتوانست رنجی که او از زندگی میبرد را درک کند. احساسی برایش نمانده بود. درون، بیرون، گذشته و آینده او، سالها پیش بود که نابود شده بود.
تنها لحظاتی که میتوانست فکر کند و جوابی برای سوالات ساده، ولی بیشمار خودش پیدا کند، لحظات مستی بود. او به آن ثانیه های بی رنگ و دقایق مات عشق میورزید. آن ساعتهایی که مژه هایش مرز بین رویا وحقیقتش میشد. در آن لحظات، در تصوراتش به جهان پادشاهی میکرد و با یک باد گلو، اوج غرور و قدرت خود را به نمایش میگذاشت.
دلیل دیگری که اسفندیار را هنوز سرپا نگه داشته بود شغلش بود. سرو کار داشتن با نامه ها و بسته های پستی بیشتر برایش یک جور سرگرمی به حساب می آمد. به خاطر شهوت تندی که داشت همیشه تصور میکرد نامه هایی که از زیر دستش عبور میکند نامه های احساسی دختر و پسری است که شب ها با یاد همدیگر بالشتشان را بغل میکنند. حتی گاهی اوقات پنهانی نامه هایی که بوی عطر میداد را در جیب خود مخفی میکرد و بعد از خواندن، دوباره آن را با همان تمبر و نشانی، در پاکت مشابه قرار میداد و فردا صبح آن را راهی مقصد میکرد، بدون اینکه کسی متوجه شود.
یک بار که یکی از آن نامه ها را دزدیده بود، متوجه شد که نامه برای شخصی به نام “اسفندیار” نوشته شده. با کمال تعجب نامه را نگاه کرد و شروع به خواندن آن کرد.
آن نامه یکی از همان نامه های عاشقانه معمولی بود با کلمات تکراری و حتی بچگانه:

عزیز دلم، اسفندیار…
از آخرین باری که تو را دیدم فقط چند روز میگذرد ولی انگار چند سال که تو را ندیدم. خودت میدانی که چقدر به دوست داشتنت محتاجم. هر شب قاب عکست را بغل میکنم و با تو حرف میزنم. این نامه چند خط از آن حرف هاییست که هر شب به تو میگویم. تو قول داده بودی قبل از اینکه گلهای سرخی که برایم خریده بودی خشک شود، باز هم به دیدنم بیایی. ولی افسوس که آخرین گلبرگ های آن گلها هم در حال ریختن است ولی هنوز هم از تو خبری نشده. آن کتاب داستانی که در آخرین دیدار به من داده بودی را صد بار خواندم. همان داستانی که در آن پادشاه عاشق دختر روستایی میشود. وقتی برای اولین بار به آخر خوش آن داستان رسیدم، علاقه ام به تو چند برابر شد. گفتم حتما قصد داری کاری کنی که عاقبت داستان ما هم مثل آن قصه، دوستداشتنی و زیبا باشد. خودت میدانی آروز دارم همینطور شود…
اسفندیارم، شاید باورت نشود ولی هر لحظه که از آخرین دیدارمان میگذرد، تب و سردرد هایم شدید تر میشود. قربانت شوم، اصلا نمیخواهم نگرانت کنم باور کن حتی تبی که به خاطر تو باشد دوست داشتنی است. میدانم سرت شلوغ است، نمیخواهم باعث دردسرت بشوم، ولی تورا جان افسانه زود تر به دیدنم بیا. خودت میدانی که افسانه ات شبها حتی در خواب هم چشم به راه توست…

نامه را تا نیمه خواند و با آن صدای خشن و خشکش شروع کرد به خندیدن، از آن خنده های دیوانه وار و غمگین که هیچ کس دلیلش را نمیداند. وقتی داشت از صندلی بلند میشد نزدیک بود از شدت سرگیجه، زمین بخورد؛ و همانطور نامه در دستش بود…

ادامه دارد…

کتابهایی که نخوانده ام

چند وقت پیش یک دوست عزیز من رو به این بازی دعوت کرد. البته شرکت در این بازی برای من خیلی آسونه. چون من زیاد “کتابخون” نیستم و کم پیش میاد کتابی رو تا انتها بخونم. به خاطر همین کتابهای زیادی تو لیست انتظار قرار دارن که به خودم شدیدا توصیه کردم یک روز حتما بشینم و با قلبم اونا رو بخونم.

1. قابوس نامه (کیکاووس بن اسکندر)؛ روش و آئین زندگی کردن به زبان خیلی ساده.
2. دنیای سوفی؛ یک رمّان فلسفی که هدفش تدریس فلسفه از طریق یک داستان جذاب و دوست داشتنیه.
3. کمدی الهی دانته؛ (سفری به بهشت و جهنم) دوست دارم باز هم کتابش رو ببینم و یک بار دیگه حد اقل تصاویرشو نگاه کنم.
4. The study of language: بین تمام کتابهایی درسی که ناتمام رهاشون کردیم، به این کتاب علاقه بیشتری دارم و قراره که یک روز به دقت دوباره از اول تا آخر این کتاب رو مطالعه کنم.
5. لوازم نویسندگی (نادر ابراهیمی)
اینها کتابهایی بود که تو خاطرم مونده بود. علاوه بر اینها، قصد دارم تغریبا تمام کتابهایی که برای کنکور هنر خوندم و همینطور اشعار شعرای بزرگ رو باز هم بخونم.

در آخر هم من کسی رو سراغ ندارم که به بازی دعوتش کنم. تمام دوستان وبی در حال حاضر دیگه فعالیت نمیکنن. (چه غریب ماندی ای دل…)

تجربه رنگها

چند وقت بود دنبال یک سری اطلاعات راجع به رنگ بودم. برام جالب بود که بدونم این احساسات و توهماتی که همیشه با نگاه کردن به رنگها دچار اون میشیم چه فلسفه ای داره. تا بالاخره چند تا منبع جالب پیدا کردم که اطلاعات خوبی داشت. این اطلاعات رو در وبلاگ هم میذارم تا همه عزیزان استفاده کنن.

در روانشناسی برای هر رنگی یک شخصیت تعریف شده. برخی از خصوصیاتی که به هر رنگ اختصاص داده شده عبارتند از:
- سیاه: تیره، غلیظ، اندوه ناک، یاد آور مرگ، دارای شخصیت غیر قابل نفوذ، غیر فعال و نشان دهنده سکوت ابدی. سیاه براق: دارای احساس افتخار و نجات.
- سفید: پاک، خالص، غیر قابل وصف. صفت مشخصی ندارد و حالت تهی بودن و نا محدود بودن را به جا میگذارد. آرامش روحی و سکوتی سرشار از زندگی دارد.
- خاکستری: شخصیت مستقلی ندارد. بر چیزی تاکید ندارد. نماد تردید و عدم وجود است. رنگ پریدگی در خاکستری بازتاب وحشت و مرگ است.
- سبز: از تمام رنگ ها آرامتر است. به هیچ سو تمایلی ندارد. رنگی بی ادعا است. طبیعت سبز، نماد امید نو برای زندگی است. سبز روشن نماد بی تفاوتی و سبز تیره نماد خونسردی است. در کل سبز، خواه تیره خواه روشن، رنگی آرام و بی تفاوت است.
- قرمز: نشان دهنده استحکام، سرزندگی، مردانگی و نیرو است. خشن و دلگرم کننده. خود را بدون قید و شرط تحمیل میکند. جدّی، با وقار و در عین حال مهربان و جذاب است. رنگ گرمی است.خواسته یا ناخواسته جلب توجه میکند. مجذوب کننده و گیج کننده است.وقتی بخواهیم نیروی اصلی، حرارت، تاثیر، تحریک یا خاصیت محصولی را نشان دهیم قرمز را به کار می بریم. قرمز گیلاسی خصوصیت احساسی بیشتری دارد. قرمز روشن: نشان دهنده استحکام، جان بخشیدن، انرژی و لذت پیروزی است. قرمز هرچه تیره تر شود جدی تر، ژرف تر و مشکوک تر میشود و هرچه روشن تر شود، شاد تر و بیخیال تر.
- صورتی: از لحاظ جلب توجه، قوی ترین رنگ است. به راحتی در هر نقطه ای قابل تشخیص است. بشاش و سرزنده است. اغلب نشانه قدرشناسی است.
- زرد: درخشان ترین رنگهاست. بر خلاف آبی، در زرد هیچ عمقی احساس نمیشود. زردِ طلایی، موثر و فعال است. زرد وقتی به سبز متمایل میشود حاکی از کسالت و بیماری است، و اگر با کمی قرمز آمیخته شود به قلب گرمی می بخشد و احساس شادمانی و رضایت به شخص میدهد.
- نارنجی:قابلیت ارتباط و تشعشع بیشتری نسبت به قرمز دارد. فعال و دلنشین است و سریع پذیرفته میشود. غروب خورشید، آتش، گرما و نیروی زندگی را تداعی میکند.
- آبی: رنگی است عمیق و زنانه که در محیطی آرام در حال استراحت است. مورد علاقه اشخاص بالغ و نشانه ای از بلوغ و پختگی است و بیدار کننده خاطرات بچگی است. در ارتباط با زندگی روحانی درونی است. مثل قرمز مایل به تظاهر نیست ولی مایل است که با عشق تلقی شود. آبی مسلما شخصیتی آرام دارد، ولی نه مثل سبز که بیشتر نشان دهده آرامش دنیوی و رضایت از خود است. هرچه آبی تیره تر باشد، بشر را بیشتر به سوی بی نهایت فرا میخواند (!). آبی روشن ملموستر و دارای شخصیت بی تفوات است و تهی تر و در عین حال رویایی تر است. مشاهده رنگ آبی احساس طراوت و پاکیزگی بهداشتی را ایجاد میکند، به خصوص زمانی که در مجاورت سفید قرار می گیرد. آبی فیروزه ای دارای استحکام زیادی است و بیان کننده شوق و اشتیاق بشر است، ولی اشتیاقی سرد و غیر عادی.
- بنفش: مرموز ترین رنگ است. بنفش معادل اندیشه ای متفکرانه و عرفانی است که با نگرانی رازی را پنهان میکند. بنفش غمگین، افسرده و مملو از وقار است. هرچه بنفش کمرنگ تر میشود بیشتر حالت جادویی و اسرار آمیز و سحر انگیز میابد. بنفش تیره مرموز تر از بنفش روشن است. این رنگ بیان کننده خاطرات کودکی است.

در زمینه هنرهای بصری، رنگ از سه جنبه قابل بررسی است.
رنگمایه (Hue) – میزان اشباع (Saturation) – درخشش (Brightness)
برای آزمایش و تجربه این سه خصوصیت، در فتوشاپ وارد منوهای زیر بشوید:

Image > Adjustments > Hue/Saturation (Ctrl+U)

رنگمایه (Hue): این ویژگی از رنگ ارتباط مستقیم با احساسات و عواطف دارد که در بالا مفصل توضیح داده شد. در میان هزاران رنگی که قابل تشخیص است، سه رنگ اصلی وجود دارد؛ قرمز، زرد و آبی. تمام رنگها از ترکیب این سه رنگ به دست می آید.
اشباع (Saturation): منظور از اشباع، میزان خلوص رنگ است؛ یا به عبارتی میزان نزدیک بودن رنگ، به خاکستری. رنگهایی با درجه اشباع بیشتر (رنگهای تند)، اغلب مورد توجه کودکان است و نیز در هنرهای بومی زیاد به کار میرود. این رنگها دارای بار عاطفی بیشتر است.
درخشندگی (Brightness): برای به دست آوردن رنگها تیره یا روشن از این ویژگی استفاده میشود.

یک سری اطلاعات متفرقه درباره رنگ:
در میان برخی گروههای مردم، سلیقه های رنگی خاصی وجود دارد. سبز، رنگ مقدس اعراب است و نشانی از مقدسات مذهبی است. ارائه کالا در بسته های سبز رنگ در این کشورها شاید بی حرمتی به مقدسات تلقی شود. رنگ زرد هم برای کشورهای شرق دور چنین حالتی را دارد.
در مناطق آفتابی اقلب رنگ های قوی، تند (Saturated) و براق مورد علاقه است و در کشورهایی که خورشید درخشش کمی دارد، اولویت با رنگهای ملایم تر و تیره تر است.
افراد روشنفکر با درآمد بالا (!) بیشتر به طرف رنگهای روشن، ترکیبی و ملایم میروند. آنها سلیقه ای خاص دارند و رنگ های نرم و لطیف را می پسندند. طبقات پایین تر رنگهای قوی و درخشان را ترجیح میدهند و رنگهای ملایم و ترکیبی و رنگهای سرد بیشتر به مردم شهر نزدیک است تا مردم روستا. تماس دائمی روستاییان با رنگ سبز (طبیعت) باعث شده که این رنگ در میان آنها کمتر مورد علاقع باشد.
- بریتانیا قرمز را رنگ پیر میشناسند.
- آبی؛ در سوئد رنگی مردانه، و در هلند و سوئیس رنگی زنانه است.
- اکثر کشورها آبی را رنگی از رونق افتاده میشناسند.
- زرد رنگی زنانه است.
- زرشکی و ارغوانی نماد افسردگی یا وسواس است.
- قرمز قوی ترین رنگها و زرد ضعیف ترین آنهاست.
- آبی بر خلاف زرد که بسیار جوان است، رنگ جوانی محسوب نمیشود.
- رنگ نارنجی گرما، و آبی سرما را انتقال میدهد.
- قرمز و آبی عامه پسند ترین رنگها هستند.

گذشته از تمام این موارد، هر رنگ میتواند حاوی صدها مطلب و معنی باشد و برای کسی که در ارتباط با هنرهای بصری است، از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است. رنگ مهمترین عنصر بصری از لحاظ بار احساسی و عاطفی است. ولی به رغم تمام اهمیتی که برای رنگ قائل شده اند، نحوه ی انتخاب آن به ندرت همراه با تجزیه و تحلیل درست و حساب شده انجام میگیرد. به هر حال خواه درباره آن درست فکر شده باشد و خواه نه، وقتی رنگ انتخاب میشود معانی بسیار زیادی با آن منتقل می گردد.
منابع:
کتاب مبادی سواد بصری Dondis, Donis A.
سالنامه سازمان ملی جوانان 1383

پست نویس:
1. آخر وقت بود، سر کلاس ترجمه، استاد غرق تدریس، بچه ها همه ساکت؛ ناگهان صدای گیتار از یک تلفن همراه بلند میشه… استاد باید اینجا چی بگه…؟!
استاد ما نشست روی صندلی و گفت: ولش کن بذار بزنه، بعضی وقتها لازمه!!!
هیچ وقت همچین برخورد قشنگی از یادم نمیره.
2. قصه ی رنگ خیلی طولانی تر از اون چیزیه که امروز نوشتم. هنوز خیلی منابع رو چک نکردم، از جمله منابع اینترنتی. شاید باز هم در این باره چیزایی نوشتم؛ شاید!